Ethereum idzie w model rollup-centric: warstwy L2 przejmują wykonywanie transakcji, a L1 zostaje warstwą rozliczeń i dostępności danych. Najbliższe 3–5 lat to agresywne skalowanie przez danksharding, lżejsze węzły i lepszy UX portfeli. Kierunek jest jasny, ale timing i wpływ na cenę ETH pozostają niewiadomą. Na 18 sierpnia 2026 ETH kosztuje około 1 900 USD.
Wokół Ethereum jest dużo szumu i mało konkretów, więc zrobię odwrotnie. Pokażę, gdzie sieć jest dziś po ostatnich upgrade’ach, jak wygląda realna kolejność forków, co technicznie zmieniają kolejne fazy i dlaczego przy tym wszystkim cena ETH zachowuje się tak, jakby rynek niczego nie zauważył. Bez prognoz z sufitu.
Gdzie jest Ethereum dziś?
Punktem zwrotnym był upgrade Dencun z marca 2024, który wprowadził proto-danksharding (EIP-4844) i tymczasowe „bloby” danych. Rollupy dostały dzięki temu tani, dedykowany kanał na dane zamiast drogiego calldata. Efekt był natychmiastowy: koszty transakcji na głównych L2 spadły o 90–99%, w wielu przypadkach z około dolara do ułamków centa.
To przeniosło aktywność z L1 na L2 i zmieniło ekonomię sieci. Średnie zużycie gazu na L1 mocno spadło, a mechanizm spalania opłat, który wcześniej czynił ETH deflacyjnym, w dużej mierze przestał działać. Ethereum z aktywa deflacyjnego stało się lekko inflacyjne, szacunkowo 0,2–0,8% rocznie przy podaży rzędu 121 mln ETH. Narracja „ultra sound money” ustąpiła miejsca bardziej stabilnej podaży z umiarkowaną inflacją.
Na tym tle stoi cena. ETH utrzymuje się w okolicach 1 900 USD i poniżej, wyraźnie poniżej szczytu z października 2025 powyżej 3 600 USD, mimo że technicznie sieć wygląda dziś najsilniej od lat. To rozjechanie się fundamentów i ceny to jeden z ciekawszych wątków tego cyklu.
Jak wygląda roadmapa Ethereum?
Vitalik Buterin i core devowie opisują rozwój sieci w sześciu nakładających się fazach. To nie są pojedyncze forki, tylko kategorie celów, rozwijane często równolegle:
| Faza | Czego dotyczy |
|---|---|
| The Merge | Przejście na proof of stake – zrobione w 2022 |
| The Surge | Skalowanie przez rollupy i danksharding |
| The Scourge | Walka z centralizacją i niekontrolowanym MEV |
| The Verge | Łatwiejsza weryfikacja i uruchamianie węzłów |
| The Purge | Odchudzanie historii i stanu sieci |
| The Splurge | Pozostałe usprawnienia i dopracowanie protokołu |
Cel całości jest spójny: jednocześnie zwiększać skalowalność, bezpieczeństwo i trwałość sieci, przy tańszych L2, łatwiejszych węzłach i UX portfeli bliższym aplikacjom Web2. Przez najbliższe lata większość planowanych upgrade’ów wpisze się właśnie w te kategorie.
Co już się wydarzyło, a co dopiero przed nami?
Tu warto uporządkować fakty, bo wokół kolejności forków panuje bałagan i wiele źródeł podaje je błędnie. Realna sekwencja wygląda tak:
| Fork | Status (stan na sierpień 2026) |
|---|---|
| Dencun | Aktywny od marca 2024, proto-danksharding |
| Pectra | Aktywny od maja 2025, account abstraction (EIP-7702) |
| Fusaka | Aktywny od grudnia 2025, większa przepustowość danych dla L2 |
| Glamsterdam | W testach, cel aktywacji około IV kwartału 2026 |
| Hegotá | Planowany na przełom 2026/2027, zakres w dyskusji |
Glamsterdam to najważniejszy nadchodzący fork. Wprowadza wbudowaną separację proponującego blok od budowniczego (enshrined PBS, EIP-7732) oraz Block-Level Access Lists (EIP-7928), które otwierają drogę do równoległego wykonywania transakcji. W założeniu ma znacząco podnieść przepustowość L1 i obniżyć opłaty. Testy ruszyły już na testnetach, ale każda z tych dat jest aspiracyjna i zależy od gotowości devnetów. Ethereum ma historię przesuwania dużych upgrade’ów, choć terminowe dostarczenie Pectry i Fusaki pokazuje, że fundacja poprawiła tempo.
Co zmieni pełny danksharding?
Skalowanie to serce fazy The Surge. Proto-danksharding był pierwszym krokiem – dodał bloby z tymczasową dostępnością danych przez około 18 dni, dając rollupom tanią przestrzeń bez trwałego puchnięcia wymagań na dysk dla węzłów. Dane w blobach to zobowiązania kryptograficzne o rozmiarze około 128 KB, usuwane automatycznie po określonym czasie.
Kolejne kroki to zwiększanie liczby blobów na blok i docelowo pełny danksharding. Analizy roadmapy mówią o celach rzędu setek tysięcy transakcji na sekundę w całym ekosystemie L2 i redukcji kosztów o kolejne kilkadziesiąt procent, przy zachowaniu decentralizacji. Podkreślam jednak: to są cele projektowe, a nie zagwarantowane daty ani liczby. Roadmapa opisuje kierunek, nie obietnicę.
Co oznaczają fazy Verge, Scourge i Purge?
Te trzy fazy rzadko trafiają na nagłówki, a decydują o tym, czy Ethereum pozostanie zdecentralizowane, gdy urośnie.
The Verge ma ułatwić uruchamianie węzłów przez przejście z drzew Merkle na Verkle Trees – bardziej kompaktowe struktury, które pozwalają dostarczać małe dowody dla dużej ilości stanu. Cel to węzły weryfikujące bloki bez trzymania pełnego stanu, który dziś przekracza już terabajt. To obniża barierę wejścia i poprawia decentralizację. Wdrożenie na mainnecie szacuje się na okolice 2026–2027, ale daty są ruchome.
The Scourge celuje w centralizację produkcji bloków i niekontrolowane MEV. Enshrined PBS ma oddzielić rolę proponującego blok od budowniczego, tak by walidator nie musiał ufać zewnętrznemu oprogramowaniu. Chodzi o większą neutralność sieci, mniejszą przewagę dużych operatorów i uczciwszy podział zysków z MEV.
The Purge to odchudzanie protokołu przez wygasanie historii i części stanu. Dencun już to zapoczątkował, usuwając bloby po około 18 dniach. Kolejne kroki pozwolą utrzymać pełny węzeł na przeciętniejszym sprzęcie, ale przeniosą część roli na zewnętrzne archiwa i indeksery, bo L1 nie będzie trzymać wszystkiego w nieskończoność.
Co to znaczy dla ETH jako aktywa?
Tu wchodzę na grunt, na którym trzeba stąpać ostrożnie, bo łatwo o obietnice. Po Dencun ETH nie jest już wyraźnie deflacyjny, a jego wartość coraz mniej zależy od bycia „tokenem na gaz” dla L1. W średnim okresie zależy raczej od adopcji L2, popytu na dostępność danych, poziomu stakingu i polityki protokołu.
I teraz rzecz, którą powiem wprost, bo widzę ją w wielu tekstach o Ethereum. Krążą modele sugerujące ETH na poziomie kilku tysięcy dolarów do końca 2026. Przy cenie około 1 900 USD dziś takie liczby to nie prognoza, tylko model oderwany od rynku. Sam traktowałbym je jak ciekawostkę, nie jak punkt odniesienia do decyzji. Wartość ETH w tym cyklu rozjechała się z kondycją techniczną sieci i nikt nie wie, kiedy i czy się zejdą.
Jeśli zastanawiasz się nad ekspozycją na ETH, to samo pytanie o wielkość pozycji jest ważniejsze niż jakikolwiek model ceny – rozłożyłem to w tekście o tym, ile pieniędzy trzeba, żeby inwestować w krypto. A przy ewentualnej sprzedaży z zyskiem obowiązuje 19% podatku i rozliczenie w PIT-38, które opisałem w artykule o prawie kryptowalut w Polsce.
Mój werdykt
Ethereum to dziś sieć z jasnym kierunkiem i mętnym timingiem. Kierunek – rollupy jako warstwa wykonawcza, L1 jako księga rozliczeniowa i warstwa danych – jest przesądzony i realizowany fork po forku. To rzadkość w krypto, gdzie większość projektów nie ma nawet spójnej mapy na rok.
Ale jako inwestor rozdzielam dwie rzeczy: siłę technologii i cenę tokena. W tym cyklu wyraźnie się rozjechały. Sieć wygląda najlepiej od lat, a ETH jest głęboko pod szczytem sprzed roku. Można to czytać jako okazję albo jako sygnał, że rynek wycenia coś, czego entuzjaści nie chcą widzieć – na przykład to, że wartość migrująca na L2 niekoniecznie wraca do samego ETH. Uczciwie: obie interpretacje są dziś obronne.
Gdybym miał to podsumować jednym zdaniem, powiedziałbym tak: roadmapę Ethereum warto rozumieć, bo to najlepiej zaplanowana sieć w krypto, ale nie mylić dobrego planu technicznego z gwarancją wzrostu ceny. To dwie osobne sprawy i tylko pierwsza jest w miarę pewna.
FAQ
Czym jest model rollup-centric w Ethereum? To strategia, w której rollupy L2 przejmują wykonywanie transakcji, a główna sieć L1 pełni rolę warstwy rozliczeń i dostępności danych. Dzięki temu transakcje są tańsze i szybsze na L2, a L1 zapewnia im bezpieczeństwo i finalność.
Kiedy będzie kolejny duży upgrade Ethereum? Najbliższy duży fork to Glamsterdam, który na sierpień 2026 jest w fazie testów z celem aktywacji około IV kwartału 2026. Data jest aspiracyjna i zależy od wyników testnetów. Kolejny fork, Hegotá, planowany jest na przełom 2026 i 2027.
Czy Ethereum jest wciąż deflacyjne? Nie. Po upgrade Dencun z 2024 roku i przeniesieniu aktywności na L2 spalanie opłat na L1 mocno spadło, przez co ETH stało się lekko inflacyjne, szacunkowo 0,2–0,8% rocznie. Narracja o kurczącej się podaży straciła aktualność.
Czy danksharding naprawdę da miliony transakcji na sekundę? To cele projektowe roadmapy, nie zagwarantowane liczby. Pełny danksharding ma docelowo mocno zwiększyć przepustowość całego ekosystemu L2 i obniżyć koszty, ale konkretne wartości i daty zależą od wyników prac i testów. Traktuj je jako kierunek, nie obietnicę.
Czy ETH osiągnie kilka tysięcy dolarów do końca 2026? Krążą takie modele, ale przy cenie około 1 900 USD w sierpniu 2026 są one oderwane od rynku. To scenariusze, nie prognozy. Wartość ETH zależy od adopcji L2, popytu na dane, stakingu i otoczenia makro, a nie od pojedynczego optymistycznego wyliczenia.
Słowniczek
L1 i L2 – L1 to główna sieć Ethereum, L2 to warstwy nadbudowane nad nią (rollupy), które przejmują wykonywanie transakcji taniej i szybciej.
Rollup – rozwiązanie L2, które grupuje wiele transakcji i rozlicza je zbiorczo na L1, dziedzicząc jej bezpieczeństwo.
Danksharding – docelowy mechanizm skalowania Ethereum, dający rollupom tanią i pojemną przestrzeń na dane przez tak zwane bloby.
Dostępność danych (DA) – gwarancja, że dane transakcji są publicznie dostępne do weryfikacji, kluczowa dla bezpieczeństwa rollupów.
MEV – wartość, którą budowniczy bloku może wyciągnąć, wybierając kolejność transakcji, jedno z głównych źródeł ryzyka centralizacji.
Account abstraction – funkcja pozwalająca na inteligentne portfele na poziomie protokołu, z opcjami jak sponsorowanie opłat czy odzyskiwanie dostępu.
Staking – blokowanie ETH w celu zabezpieczania sieci proof of stake w zamian za nagrody, z ryzykiem zmienności i zasad protokołu.
TL;DR
Ethereum w perspektywie 3–5 lat idzie konsekwentnie w model rollup-centric: L2 jako warstwa wykonawcza, L1 jako rozliczenia i dostępność danych. Po upgrade’ach Dencun, Pectra i Fusaka kolejnym dużym forkiem jest Glamsterdam, testowany latem 2026 z celem aktywacji około IV kwartału, a po nim Hegotá na przełomie 2026 i 2027. Roadmapa w sześciu fazach celuje w tańsze L2, lżejsze węzły, mniej MEV i odchudzony protokół – ale daty i liczby to cele projektowe, nie gwarancje. ETH nie jest już deflacyjny, a jego cena około 1 900 USD wyraźnie rozjechała się z kondycją techniczną sieci. Krążące modele kilku tysięcy dolarów do końca 2026 są dziś oderwane od rynku.
Materiał informacyjny, nie stanowi porady inwestycyjnej. Kryptoaktywa to instrumenty wysokiego ryzyka, ich wartość może gwałtownie spaść i możliwa jest utrata całości zainwestowanych środków. Dane rynkowe i terminy upgrade’ów orientacyjne, stan na 18 sierpnia 2026 – daty forków są ruchome, a kurs sprawdź przed decyzją. Wyniki historyczne nie gwarantują przyszłych.
